W wielu gospodarstwach domowych położonych poza siecią kanalizacyjną niezbędne jest stosowanie rozwiązań, które umożliwiają gromadzenie i odprowadzanie nieczystości w sposób zgodny z panującymi przepisami. Jednym z najczęściej wybieranych systemów jest szambo betonowe, które dzięki swojej konstrukcji umożliwia na przechowywanie ścieków w zamkniętym zbiorniku do momentu ich wywozu. Beton stosowany do produkcji takich zbiorników odznacza się dużą wytrzymałością mechaniczną a także odpornością na działanie czynników umiejscowionych na zewnątrz, co powoduje, że tego rodzaju rozwiązania są nadal szeroko stosowane na terenach wiejskich i podmiejskich.
Istotnym elementem związanym z użytkowaniem zbiorników jest ich dopasowana lokalizacja, która musi być zgodna z standardami prawnymi określającymi minimalne odległości od budynków, granic działki czy ujęć wody.
Szamba betonowe produkowane są w różnorakich rozmiarach i pojemnościach, co pozwala dopasowanie ich do liczby mieszkańców gospodarstwa a także częstotliwości wywozu. Mogą występować jako konstrukcje jedno- lub wielokomorowe, przy czym zbiorniki wielokomorowe umożliwiają wstępne podczyszczanie ścieków, zanim zostaną one odprowadzone do dalszej utylizacji. Wybór pośród nimi zależy zarówno od indywidualnych potrzeb użytkowników, jak i od uwarunkowań lokalnych związanych z warunkami gruntowymi oraz przepisami prawa budowlanego i ochrony środowiska. Ważne jest też, by montaż zbiornika był zaprojektowany w prawidłowy sposób, co zapewnia jego stabilność i ogranicza ryzyko przemieszczeń wynikających np z warunków wodno-gruntowych.
Kolejną kwestią związaną z użytkowaniem szamba betonowego jest jego regularne opróżnianie i konserwacja. Częstotliwość wywozu nieczystości płynnych zależy głównie od pojemności zbiornika oraz intensywności eksploatacji, jednak przepisy nakładają obowiązek posiadania dowodów potwierdzających legalny wywóz. Sam beton, z którego zrobione są zbiorniki, ma właściwości ograniczające przenikanie zapachów i zanieczyszczeń do otoczenia, jednakże w praktyce wiele uzależniony jest od jakości uszczelnień oraz sposobu zamknięcia włazów rewizyjnych. Wymogi te sprawiają, że osoby decydujące się na takie rozwiązanie muszą posiadać na uwadze konieczność systematycznej obsługi technicznej, by zbiornik funkcjonował w zgodzie z przeznaczeniem.
W praktyce stosowanie szamb betonowych wiąże się też z najlepszym planowaniem ich użytkowania na przestrzeni lat. Trzeba uwzględniać możliwość rozbudowy gospodarstwa lub zmiany liczby mieszkańców, co wprost wpływa na ilość produkowanych ścieków. Istotne jest też monitorowanie szczelności zbiornika i stanu technicznego pokrywy a także elementów zabezpieczających przed dostępem osób trzecich. W sytuacji nieszczelności przepisy nakładają obowiązek natychmiastowego podjęcia działań naprawczych, aby nie dopuścić do zanieczyszczenia środowiska. Dlatego szambo betonowe, pomimo że stanowi rozwiązanie stosowane od dawna, wymaga od użytkownika odpowiedzialnego podejścia do kwestii związanych z jego obsługą i zgodnością z regulacjami prawnymi.
Zobacz także: piwnice ogrodowe betonowe.
